Het eerste ziektejaar

 "U bent ziek als u op medische gronden niet in staat bent uw eigen werk of ander passend werk te doen."

Wat gebeurt er als u ziek wordt? Wat wordt er van u verwacht en wat kunt u van de werkgever verwachten? Dit artikel beschrijft de procedure bij ziekteverzuim en verschaft u meer inzicht in uw rechten en plichten.

Ziek
U bent ziek als u op medische gronden niet in staat bent uw eigen werk of ander passend werk te doen. Bij ziekte moet u zich zo snel mogelijk ziek melden bij de werkgever. Deze schakelt dan de arbodienst in voor controle, begeleiding en advies. Zodra u beter bent moet u weer aan de slag gaan, op eigen initiatief. Dus niet wachten op de arbodienst. U hoeft uw werkgever niet te vertellen wat er precies aan scheelt of wat de oorzaak van de ziekte is.

Duurt de ziekte lang dan heb u in het eerste ziektejaar recht op doorbetaling van minstens 70% van het loon. Op grond van de CAO zal vaak 100% doorbetaald worden. Soms gelden er twee wachtdagen op grond van de CAO.  

Tip: Houdt u aan de controle voorschriften van de werkgever. Vaak moet u thuis blijven tot een verzuimcontroleur van de arbodienst langs geweest is.

De arbodienst
De arbodienst neemt meestal binnen enkele dagen contact op of stuurt een controleur langs. Blijft u enkele weken ziek, dan krijg u een oproep voor het spreekuur van de arbo-arts. Deze doet een medisch onderzoek en brengt verslag uit aan de werkgever. Soms is een vervolgafspraak nodig. De voorschriften van de arbodienst zijn bindend. En steeds geldt dat u er zelf alles aan moet doen om de verzuimduur te beperken en herhaling van de ziekte te voorkomen.

Bent u het niet eens is met het advies van de arbodienst, dan kunt u een second opinion vragen. Daarvoor kunt u terecht bij een arbeidsdeskundige van de uitvoeringsorganisatie waar uw bedrijf onder valt. U heeft hoe dan ook recht op voorzieningen zoals aanpassing van de werkplek of de taakinhoud. Als ze er maar toe bijdragen herhaling van de ziekte te voorkomen. Ernstige geschillen over de ziekte of loondoorbetaling kunnen voorgelegd worden aan de kantonrechter.

Tip: De werkgever schakelt de arbodienst in, maar die hoort wel onafhankelijk advies uit te brengen. De arbodienst kan dus heel goed uw partner zijn. Met name als het er om gaat ziekmakende arbeidsomstandigheden op te sporen en aan te pakken.

Het reïntegratieplan
Stel, uw ziekte duurt langer dan 13 weken. Nu moet de arbo-arts rapport uitbrengen aan de uitvoeringsorganisatie voor de werknemersverzekeringen. Dit is de start van het reïntegratieplan. Is herstel op afzienbare termijn te verwachten dan is een beperkte rapportage voldoende. Maar duurt de ziekte naar het zich laat aanzien meer dan acht maanden, dan moet er een volledig plan worden ingediend. Hierin staan uw beperkingen en mogelijkheden. Naast dat wat de werkgever gedaan heeft en zal doen voor uw terugkeer. U moet meewerken aan uw terugkeer naar werk. En eventueel ander, passend werk accepteren.

Zolang u een arbeidsovereenkomst hebt, heeft u recht op medewerking van de werkgever bij uw terugkeer. Uw werkgever moet open staan voor suggesties die u aandraagt. Soms verlangt een werkgever te snel dat uw terugkeert, zelfs al is de ziekte nog niet voorbij. Soms wil een werkgever dat uw werk gaat doen dat niet bij u past. Het is bijvoorbeeld veel lager gekwalificeerd of wordt veel slechter betaald. Daar kun u wel tegenin gaan.

Tip: U kunt op verschillende manieren proberen terug te komen op het werk. Langs informele weg: collegiale contacten, met steun van de vakbond, een lid van de ondernemingsraad, het bestuur of de directie. Het andere uiterste is er ook altijd nog: een procedure bij de kantonrechter om ander werk te eisen. 

De keuring voor de WAO
Na acht maanden ziekteverzuim volgt een oproep voor een WAO-keuring. Is er zicht op terugkeer naar werk, dan moet de werkgever zich tot het einde van het tweede ziektejaar blijven inspannen (vervangend) werk aan te bieden. Maar let op! Bij de WAO-keuring gaat het niet alleen om mogelijkheden in het werk dat u eerst deed, of bij de eigen werkgever. De werkgever kan bijvoorbeeld ook outplacement voorstellen. Maar zolang uw arbeidsovereenkomst duurt ben u beschermd tegen ontslag: de eerste twee jaar van de ziekte geldt een ontslagverbod. Bent u het met de uitslag van de keuring oneens, dan kun u daartegen bezwaar aantekenen of in beroep gaan.

Tip: Bereidt u altijd grondig voor op een WAO-keuring. U staat ondanks uw ziekte het sterkst zolang u uw dienstverband houdt. Ga dus nooit in op het advies om zelf maar ontslag te nemen. Een ontslagvergunning mag alleen worden verleend als aangepast werk onmogelijk is (te vinden). Heeft u een tijdelijk dienstverband dan loopt het contract op de overeengekomen einddatum af, ziek of niet.

Lees ook het artikel ' Nieuwe regels voor eerste ziektejaar sinds 1 april 2002 '  

Tekst: © FNV, aug. 2002