Een bericht over Cookies

Stepstone maakt gebruik van cookies op deze site. Deze cookies zijn van belang voor het goed functioneren van deze site. Meer informatie over cookies.
Akkoord
 | 
Beveiliging  | Over StepStone  | Selecteer taal: NL EN
Baan Zoeken
(functie, trefwoorden of bedrijf)
(stad, provincie of postcode)

Aandelenopties een optie?

Aandelenopties een optie?

 

De maatschappij is veranderd. Werknemers zijn mondiger geworden en durven, gesteund door een krappe arbeidsmarkt, andere beloningsvormen te vragen dan louter salaris. Daarnaast beseffen steeds meer werkgevers dat het op lange termijn de onderneming vaak alleen maar ten goede komt als werknemers zich persoonlijk betrokken voelen bij het reilen en zeilen van de zaak. Iets meer bieden dan loonsverhoging is dus soms een noodzaak.

Beide factoren hebben ertoe geleid dat het steeds vaker voorkomt dat een werkgever de werknemers in staat stelt aandelen te verwerven. Natuurlijk kan dat simpelweg door aandelen aan de werknemer te verkopen, maar dat leidt vaak tot hoge financieringslasten voor de werknemer, minder belang in de onderneming van de werkgever zelf, pottenkijkers op aandeelhoudersvergaderingen etc.

Aandelenopties kunnen de oplossing zijn, maar de wereld van de aandelenopties is echter complex. Vooral de fiscale aspecten vergen deskundig advies. Zowel werkgever als werknemer moeten dus heel goed weten waar ze aan beginnen. Zo zijn er praktijkvoorbeelden van ondernemingen die compleet leeggelopen zijn, omdat de werknemers niet goed waren voorgelicht over de fiscale aandachtspunten van het optieplan. De werknemers waren voor honderdduizenden guldens belast zonder vervolgens, door een koersdaling van de onderliggende aandelen, ook maar 1 gulden werkelijk voordeel te hebben. Met de juiste aanpak hebben beide partijen echter alleen maar profijt van aandelenopties. Hieronder komende de volgende onderwerpen aan bod: loonheffing over de opties, aftrek bij werkgever, zeggenschap, fiscale eenheid vennootschapsbelasting, deelnemingsvrijstelling, aanmerkelijk belang en wie betaalt de loonheffing?

Loonheffing over de opties
De toekenning van aandelenopties speelt zich af in de sfeer van de dienstbetrekking en valt dus onder de loonheffing. Allereerst moet u weten op welk moment de belastingheffing plaatsvindt. Dat moment ligt op de dag waarop de optie onvoorwaardelijk wordt. Doorgaans zal dat zijn op het moment dat de optie wordt toegekend (maar dan soms nog niet uitgeoefend kan worden) of op het moment dat de optie (die al eerder was toegekend) uitgeoefend kan worden.

Waarover belastingheffing?
Als het tijdstip van het belastbare moment duidelijk is, volgt de vraag waarover de belastingheffing plaatsvindt. Daarbij is er verschil tussen de intrinsieke waarde en de verwachtingswaarde van de optie. De intrinsieke waarde is de waarde die de optie al heeft, wat het waardeverloop van de aandelen in de toekomst ook zal zijn.

Voorbeeld: de aandelen hebben een waarde van 100 en de optie geeft het recht om de aandelen voor 100 te kopen. De intrinsieke waarde is dan nihil. Als de opties recht geven om de aandelen voor 90 te kopen dan is de intrinsieke waarde 10.

Geven de opties recht om de aandelen voor 110 te kopen dan is de intrinsieke waarde negatief 10.

De verwachtingswaarde betekent dat de aandelen waarschijnlijk in waarde gaan stijgen. Deze verwachting is terug te vinden in de waarde van de opties. Als rode draad geldt: hoe langer de periode waarin de optie kan worden uitgeoefend, hoe hoger de verwachtingswaarde.

Belastbaar moment: moment van toekenning
Als het belastbare moment samenvalt met het moment dat de optie toegekend wordt dan wordt er belasting geheven over de som van de intrinsieke waarde en de verwachtingswaarde. Daarna speelt de uitoefening zich buiten de loonsfeer af. Hierdoor is winst of verlies niet meer belastbaar of als (negatief) loon aftrekbaar. Als de opties echter recht geven op 5% of meer van de aandelen dan speelt de uitoefening zich nog wel af in de sfeer van het aanmerkelijk belang en is een eventueel voordeel belastbaar tegen 25%. (zie hieronder)

Op deze manier kunt u in theorie belastingvrij enorme winsten halen. Ook is het mogelijk dat u belasting betaalt over een verwachtingswaarde die nooit gerealiseerd zal worden. Vindt de uitoefening binnen drie jaar na toekenning plaats dan zal de winst echter altijd als loon belastbaar zijn.

Belastbaar moment: moment van uitoefening
Als het belastbare moment samenvalt met het moment van uitoefening dan wordt er feitelijk belasting geheven over elke gulden voordeel die u behaalt. Dat is dus een nadeel ten opzichte van de situatie waarin het belastbare moment samenvalt met het moment van toekenning. Het voordeel daarentegen is dat er nooit een situatie kan ontstaan dat u belasting betaalt over een verwachtingswaarde die nooit wordt gerealiseerd. Recent is een wetswijziging in werking getreden die werknemers de keus laat om op het moment van uitoefening belast te worden, hoewel dat op grond van de optieregeling formeel niet zou gebeuren.

Aftrek bij werkgever
Wat kan de werkgever eventueel van de winst aftrekken voor de optieregeling? Als de werkgever bijvoorbeeld bestaande aandelen duur moet inkopen om ze vervolgens weer goedkoop aan werknemers te verkopen, wil hij uiteraard graag het verschil af kunnen trekken.

De Hoge Raad heeft echter beslist dat er (vrijwel) niets aftrekbaar is voor de werkgever. Dit arrest betekent een forse aanslag op de fiscale aantrekkelijkheid van aandelenoptieregelingen voor werkgevers. Het ministerie van Financiën heeft aangegeven de gevolgen van het arrest te verzachten tot aan de datum van het arrest. Voor de situatie erna zal nadere besluitvorming nog volgen.

Zeggenschap
De bestaande aandeelhouders zien liever niet dat werknemers met aandelenopties zeggenschap in de onderneming krijgen. Zonder maatregelen zou dat wel gebeuren: werknemers hebben als aandeelhouder immers zeggenschap in de vergadering van aandeelhouders (stemrecht).

Het is werknemers alleen vaak niet om deze zeggenschap te doen. Het gaat ze veel meer om de economische voordelen van het aandeelhouderschap (recht op dividend, respectievelijk waardestijging van de onderneming).

Een oplossing is om de aandelen bij een stichting onder te brengen. Het bestuur van die stichting wordt dan gevormd door de huidige aandeelhouders. Als tegenprestatie voor die aandelen reikt de stichting aandelencertificaten uit aan werknemers. Die certificaten geven wel recht op dividend etc, maar geen stemrecht. De rol van de stichting blijft dus beperkt tot het houden van aandelen en het doorgeven van dividend. Veelal is sprake van een Stichting Administratiekantoor.

Fiscale eenheid vennootschapsbelasting
Voorwaarde om een fiscale eenheid vennootschapsbelasting te kunnen vormen, is dat de moeder-BV alle (99% of meer) aandelen in de dochter-BV bezit. Met 'bezitten' wordt zowel juridisch als economisch eigendom bedoelt. In uitzonderingsgevallen is economisch eigendom voldoende, als maar duidelijk is dat juridische eigendom heel snel daarna volgt.

Dit heeft wel consequenties. Als bij de uitoefening van de opties op bestaande aandelen meer dan 1% in handen zou komen van anderen dan de moeder-BV, zou de fiscale eenheid alleen al door de optieverstrekking worden verbroken. Dit kan voorkomen worden door de opties over nieuw uit te geven aandelen te laten gaan. Het is echter een tijdelijke oplossing, omdat bij uitoefening van de opties (lees: emissie van nieuwe aandelen aan de werknemers) de fiscale eenheid alsnog verbroken zou worden.

In de Tweede Kamer is er een wetsvoorstel in behandeling dat onder andere inhoudt dat de hiervoor genoemde grens van 99% naar 95% verlaagd wordt. Hierdoor wordt het mogelijk om werknemers voor 5% te laten participeren zonder dat de fiscale eenheid verbroken wordt.

Deelnemingsvrijstelling
De mogelijkheid om werknemers voor 5% mee te laten doen is niet zo maar uit de lucht komen vallen. Het hangt ermee samen dat werknemers meestal groepsgewijs deelnemen. Dit betekent dat de aandelen bij een BV geplaatst worden waar de werknemers op hun beurt weer in participeren. De werknemers doen dus indirect mee via een werknemersparticipatie BV. Zo'n BV bezit vaak 5% van de aandelen. Door dit bezit heeft de BV recht op toepassing van de deelnemingsvrijstelling. Dit houdt in dat dividend uit en verkoopwinst op de 5% aandelen onbelast wordt ontvangen.

De werknemers hebben zoals gezegd zelf aandelen in de werknemersparticipatie BV. Afhankelijk van de omvang van dat aandelenpakket per werknemer zal deze wel of geen aanmerkelijk belang hebben.

Aanmerkelijk belang
Een werknemer heeft een aanmerkelijk belang in de werknemers-participatie BV als hij (kort gezegd) 5% of meer van de aandelen bezit. In de nieuwe terminologie vallen de aandelen dan in box 2. Is er geen sprake van een aanmerkelijk belang, dan vallen de aandelen in box 3.

In box 2 zal een dividend belastbaar zijn tegen 25%, net zoals een winst bij verkoop van de aandelen. Ook het voordeel als gevolg van de optieregeling als zodanig zal belastbaar zijn tegen 25%.

In box 3 zal een vermogensrendementsheffing plaatsvinden over de waarde van de opties (die komen pas in box 3 nadat loonheffing heeft plaatsgevonden) en, na uitoefening, van de aandelen. Het dividend en de verkoopwinst zelf blijven onbelast.

Wie betaalt de loonheffing?
Wanneer de aandelen gekocht worden, vergt dit soms grote liquiditeitsoffers . Vaak is dat wel te regelen. Het kan zijn dat er aandelen tegenover staan die het veelvoudige waard zijn waardoor banken graag bereid zijn deze te financieren. Het kan ook zijn dat de aandelen vervolgens snel worden doorverkocht, waardoor een lening weer snel afgelost kan worden. Dit laatste was nu echter juist niet de bedoeling van een optieregeling.

Minstens zo belangrijk is de vraag hoe de loonheffing gefinancierd wordt. Het gaat immers vaak om grote bedragen die absoluut niet op het normale salaris ingehouden kunnen worden. Neemt de werkgever deze last voor zijn rekening dan is dat in principe een voordeel voor de werknemer en is het belastbaar als loon. Soms lost de werkgever de financiering op door de werknemer een lening te verstrekken. Tot en met 2000 kon dat doorgaans zonder fiscale gevolgen een renteloze lening zijn. Met ingang van 2001 luistert dat nauwer, waardoor er goed rekening met de hoogte van de rente gehouden moet worden.

Er komt dus nogal wat bij aandelenopties kijken. Hierboven zijn de hoofdlijnen geschetst, maar als u precies wilt weten wat aandelenopties voor u kunnen betekenen, is persoonlijk en deskundig advies absoluut noodzakelijk.

Benieuwd wat u overhoud na alle loonheffingen op uw salaris? Gebruik de bruto netto salaris checker van StepStone.

Verwante artikels

Van 13 in een dozijn naar superster: Personal Branding

In de huidige arbeidsmarkt dien je steeds meer te doen om op te vallen. De tijd dat een goede referentie van je oude baas met een goed getuigschrift genoeg is voor een succesvolle carrière, is voorbij. Om in een samenleving, waarbij het gemiddelde onderwijsniveau steeds verder stijgt, boven het maaiveld uit te steken, dien je jezelf professioneel te verkopen. Je dient van jou als persoon als het ware een merk te maken, met een herkenbaar karakter en een verkoopstrategie. En dit doe je middels personal branding!

Meer lezen

Forenzen. Jouw reisafstand verspilde of nuttige tijd?

CPIMAGE:14639|image-trein

Misschien herken je het wel. Elke dag een uur reizen van je woonplaats naar je werklocatie. In eerste instantie lijkt het niet zo hinderlijk, je kunt toch nog wat werken in de trein?! Daar kun je nu niet meer elke dag van uit gaan. De vaak overvolle, vertraagde, warme of te koude treinen geven je niet altijd de mogelijkheid om in alle rust nog wat te werken. Toch is het dagelijkse kost voor vele Nederlanders.

Meer lezen

Thuiswerken… Hoe je manager te overtuigen?

CPIMAGE:11169|w45_yns_image_thuiswerken

Heb je er ook wel eens over nagedacht om van huis uit te gaan werken? Ben je het zat om urenlang in de file te staan of om de kinderen elke dag van en naar de kinderopvang te sleuren? Ben je net bevallen en wil je wat meer tijd met je kind kunnen doorbrengen? Dan is thuiswerken misschien een goede optie voor jou.

Meer lezen

Hoe kantoorpolitiek uw carrière vooruit helpt

CPIMAGE:4569|collega's samen aan het werk

Kantoorpolitiek wordt door veel werknemers vaak negatief geassocieerd. Het wordt geassocieerd met roddel, achterklap en hielenlikken.Wie zich bezighoudt met kantoorpolitiek verspilt zijn tijd aan spelletjes, terwijl hij die beter kan benutten om te werken. Toch is het geen oplossing om kantoorpolitiek te negeren en uw eigen weg te volgen, want als u werkt in teamverband dan speelt politiek altijd wel een rol. Vroeg of laat komt u altijd wel terecht in een situatie waarin u het politieke spel moet meespelen, of u dat nu fijn vind of niet. U kunt dus maar beter op de hoogte zijn van de spelregels. Met een goede aanpak, kan kantoorpolitiek uw carrière zelfs vooruit helpen. Wij maken u wegwijs in de wereld van office politics met onderstaande tips.

Meer lezen

Lenteschoonmaak op Kantoor - Zin of Onzin?

Het is weer lente!  De dagen lengen, de eerste zonnestralen breken door en hier en daar ziet u al een krokus onder het gras.  Tijd om de luiken open te gooien en uw leven te herorganiseren. Het voorjaar is traditioneel de  periode bij uitstek om het huis een grondige schoonmaakbeurt te geven en de winterblues achter zich te laten.

Meer lezen

Onze Channels